Hotel Huis ter Duin: Van mondain hotel tot Wehrmachtslokal

Vóór de oorlog staat het Noordwijkse Hotel Huis ter Duin voor grandeur, een internationale gastenschare en het mondaine leven aan de Nederlandse kust. Tijdens de bezetting verandert dat beeld ingrijpend. Rijkscommissaris Arthur Seyss-Inquart schuift er aan voor het diner, Duitse militairen bevolken het hotel en Huis ter Duin raakt steeds verder in de greep van de Wehrmacht.

In TAPPENBECK – directeur van Huis ter Duin in oorlogstijd reconstrueren Heleen en Nicolline van der Spek hoe een van oorsprong Duitse hoteliersfamilie zich door de bezetting probeerde te manoeuvreren - en waar haar morele grenzen lagen.

Het verhaal begint in 1887, wanneer Heinrich Tappenbeck Huis ter Duin koopt. Onder de familie Tappenbeck groeit het hotel uit tot een van de bekendste hotels aan de Nederlandse kust. De familie speelt bovendien een belangrijke rol in de ontwikkeling van Noordwijk tot badplaats.

Ruim vijftig jaar later is alles veranderd. Na de Duitse inval van mei 1940 wordt Huis ter Duin tijdelijk hoofdkwartier van Duitse eenheden. Officieren en militairen behoren tot de gasten. Rijkscommissaris Arthur Seyss-Inquart dineert er. Het mondaine hotel aan zee raakt steeds verder verstrengeld met de bezettingsmacht en wordt uiteindelijk een Wehrmachtslokal.

De oorlog maakt de positie van de broers Rudolf en Wolfgang Tappenbeck gecompliceerd. Beiden voeren tijdens de oorlog de directie van het familiebedrijf. Ze zijn Nederlanders, maar komen uit een familie met Duitse wortels. Ze proberen het hotel overeind te houden, personeel aan het werk te houden en tegelijk te laveren tussen zakelijke noodzaak, dwang en persoonlijke overtuigingen.

Achter de façade van diners, wijnvoorraden en Duitse gasten speelt zich een ander verhaal af. Rudolf Tappenbeck ondersteunt het verzet en raakt betrokken bij clandestiene activiteiten.

Na de oorlog krijgt Rudolf een monument, terwijl Wolfgang zich moet verantwoorden voor de Zuiveringsraad. De tegenstelling tussen ‘goed’ en ‘fout’ lijkt daarmee helder, maar de bronnen laten een veel complexer beeld zien.

TAPPENBECK onderzoekt dat grijze gebied. Hoe ver kun je meegaan met een bezetter om een familiebedrijf te redden? Wanneer wordt aanpassen collaboratie? En wat zegt het over oorlogsgeschiedenis wanneer economische overleving, persoonlijke loyaliteit en verzet zich binnen één familie tegelijk afspelen?

Heleen en Nicolline van der Spek baseerden hun reconstructie op archiefonderzoek in Nederland en Duitsland, oorlogsdocumenten, familiearchieven, getuigenissen en interviews. Het resultaat is niet alleen de geschiedenis van een hotel, maar ook van een familie die eerst hielp een Nederlandse badplaats groot te maken en vervolgens door oorlog en bezetting uit elkaar werd gedreven.